Nhật Bản Thành Lập Tổ Chức Bảo Vệ Bản Quyền Giống Cây Trồng

Nhật Bản thành lập tổ chức chuyên trách bảo vệ bản quyền giống cây trồng, tăng cường cuộc chiến chống xâm phạm sở hữu trí tuệ

Nhật Bản đang có những bước đi quyết liệt nhằm bảo vệ quyền sở hữu trí tuệ đối với các giống cây trồng do quốc gia này nghiên cứu và phát triển. Theo thông tin từ Nikkei Asia, một tổ chức công – tư chuyên trách về quản lý quyền đối với giống cây trồng dự kiến sẽ được thành lập vào khoảng tháng 8/2026, đánh dấu lần đầu tiên Nhật Bản có một đơn vị chuyên biệt trong lĩnh vực này.

Tăng cường bảo vệ các giống cây trồng do Nhật Bản phát triển

Tổ chức mới sẽ có nhiệm vụ bảo vệ quyền đối với hạt giống và cây giống do các viện nghiên cứu, địa phương và cơ quan công lập của Nhật Bản phát triển, đồng thời mở rộng phạm vi bảo hộ cả trong nước và quốc tế.

Bên cạnh việc giám sát các trường hợp nhân giống trái phép ở nước ngoài, đơn vị này cũng sẽ trực tiếp theo dõi tình trạng vi phạm, tiến hành các biện pháp pháp lý khi cần thiết và phối hợp với các tổ chức liên quan nhằm bảo vệ quyền lợi của các nhà chọn tạo giống.

Đây được xem là bước tiến quan trọng trong bối cảnh tình trạng thất thoát nguồn gen và xâm phạm bản quyền giống cây trồng ngày càng diễn biến phức tạp.

Tăng cường bảo vệ các giống cây trồng do Nhật Bản phát triển

Không chỉ bảo vệ, mà còn thúc đẩy thương mại hóa các giống cây trồng

Ngoài chức năng bảo vệ quyền sở hữu trí tuệ, tổ chức mới còn đóng vai trò hỗ trợ thương mại hóa các giống cây trồng của Nhật Bản.

Theo kế hoạch, đơn vị này sẽ hỗ trợ các nhà nghiên cứu trong việc chuyển giao công nghệ, cấp phép canh tác, phân phối cây giống cho các nhà sản xuất và hợp tác với các tổ chức quản lý quyền giống cây trồng tại nước ngoài.

Nguồn thu từ phí bản quyền sẽ được hoàn trả cho các đơn vị nghiên cứu và phát triển nhằm tái đầu tư vào việc lai tạo các giống cây trồng mới, góp phần duy trì năng lực đổi mới sáng tạo của ngành nông nghiệp Nhật Bản.

Không chỉ bảo vệ quyền sở hữu trí tuệ, tổ chức mới còn đóng vai trò 

hỗ trợ thương mại hóa các giống cây trồng của Nhật Bản.

Bài học từ trường hợp nho Shine Muscat

Việc tăng cường bảo vệ quyền giống cây trồng xuất phát từ những bài học thực tế mà Nhật Bản đã trải qua trong nhiều năm qua, trong đó nổi bật là trường hợp của giống nho Shine Muscat.

Sau khi cây giống bị đưa ra nước ngoài trái phép và được nhân rộng tại Trung Quốc và Hàn Quốc, diện tích trồng Shine Muscat tại Trung Quốc đến năm 2022 được ước tính đạt khoảng 73.700 ha, cao gấp gần 30 lần diện tích canh tác tại Nhật Bản.

Theo các ước tính dựa trên giá trị phí cấp phép giống, thiệt hại kinh tế hàng năm mà phía Nhật Bản phải gánh chịu có thể vượt 10 tỷ yên, tương đương khoảng 62 triệu USD.

Đây được xem là một trong những ví dụ điển hình về những rủi ro khi quyền sở hữu trí tuệ đối với giống cây trồng không được bảo vệ đầy đủ trong bối cảnh thương mại và nông nghiệp toàn cầu ngày càng phát triển.

Nhiều giống cây trồng Nhật Bản xuất hiện trái phép ở nước ngoài

Theo kết quả khảo sát của Bộ Nông nghiệp, Lâm nghiệp và Thủy sản Nhật Bản trong năm 2025 đối với các nền tảng kinh doanh hạt giống và cây giống trực tuyến tại Trung Quốc và Hàn Quốc, đã phát hiện khoảng 50 giống cây trồng có nguồn gốc từ Nhật Bản đang được rao bán hoặc lưu hành, bao gồm các giống dâu tây, cam quýt và nho.

Trong khi đó, phần lớn các chương trình nghiên cứu và lai tạo giống tại Nhật Bản vẫn do các viện nghiên cứu công lập và chính quyền địa phương thực hiện. Tuy nhiên, những đơn vị này thường gặp nhiều hạn chế về ngân sách và nguồn nhân lực, khiến việc theo dõi, giám sát và thực thi quyền sở hữu trí tuệ gặp không ít khó khăn.

Nhiều giống cao cấp của Nhật Bản bị đạo nhái ở nước ngoài

Khẳng định giá trị của đổi mới sáng tạo trong nông nghiệp

Việc thành lập tổ chức chuyên trách về quản lý quyền giống cây trồng cho thấy quyết tâm của Nhật Bản trong việc bảo vệ thành quả nghiên cứu, nâng cao giá trị tài sản trí tuệ và xây dựng một hệ sinh thái phát triển nông nghiệp bền vững.

Trong bối cảnh cạnh tranh toàn cầu ngày càng gay gắt, việc bảo vệ quyền sở hữu trí tuệ không chỉ mang ý nghĩa pháp lý mà còn góp phần tạo động lực cho hoạt động nghiên cứu, lai tạo giống mới, đồng thời bảo đảm lợi ích lâu dài cho người phát triển và toàn bộ chuỗi giá trị nông nghiệp.

Góc nhìn Hoàng Giang Fruit

Việc Nhật Bản thành lập tổ chức chuyên trách bảo vệ quyền đối với giống cây trồng cho thấy xu hướng ngày càng coi trọng tài sản trí tuệ trong lĩnh vực nông nghiệp và giống cây ăn quả. Trong bối cảnh thương mại toàn cầu phát triển mạnh, việc bảo vệ thành quả nghiên cứu không chỉ góp phần thúc đẩy đổi mới sáng tạo mà còn nâng cao giá trị thương mại của các giống cây chất lượng cao.

Đối với các doanh nghiệp hoạt động trong lĩnh vực nhập khẩu và phân phối trái cây, minh bạch về nguồn gốc xuất xứ, quyền giống và chuỗi cung ứng hợp pháp sẽ ngày càng trở thành những tiêu chí quan trọng để xây dựng niềm tin với thị trường và người tiêu dùng.